ถอนฟันก่อนทำรากเทียม วางแผนกระดูก ถอนฟันแล้วจะทำรากฟันเทียมภายหลัง ควรวางแผนเรื่องกระดูกอย่างไร

หากคุณกำลังจะถอนฟันและวางแผนทำรากฟันเทียมในอนาคต เรื่องที่ควรพูดคุยกับทันตแพทย์ตั้งแต่ต้นคือ การดูแลกระดูกบริเวณที่จะถอนฟัน เพราะการเตรียมบริเวณนี้เป็นส่วนหนึ่งของการวางแผนรักษา ไม่ใช่เพียงการรอให้แผลหายแล้วจึงค่อยพิจารณาขั้นตอนต่อไป

การรักษาสันกระดูกหลังถอนฟันคืออะไร

Alveolar Ridge Preservation หรือ ARP เป็นการดูแลบริเวณเบ้าฟันหลังถอน โดยมีเป้าหมายเพื่อลดการเปลี่ยนแปลงของสันกระดูก ประเด็นนี้เกี่ยวข้องกับการเตรียมพื้นที่สำหรับการใส่ฟันทดแทนในอนาคต ทันตแพทย์จะประเมินว่าบริเวณนั้นเหมาะกับวิธีใดตามสภาพช่องปากและแผนรักษาของแต่ละคน

ทำไมจึงมีการพูดถึง PRF และ Bone Graft

PRF หรือ Platelet Rich Fibrin เป็นวัสดุที่เตรียมจากเลือดของผู้รับการรักษาเอง ส่วน Bone Graft คือวัสดุปลูกกระดูก ทั้งสองแนวทางถูกนำมาศึกษาในงานดูแลเบ้าฟันหลังถอน แต่การเลือกใช้ต้องพิจารณาว่าต้องการผลด้านใด และวิธีนั้นเหมาะกับบริเวณที่จะรักษาหรือไม่

งานวิจัยบอกอะไรเกี่ยวกับการรักษาปริมาตรกระดูก

งานทบทวนอย่างเป็นระบบและการวิเคราะห์อภิมานของ Mahardawi และคณะ ซึ่งตีพิมพ์ใน International Journal of Oral and Maxillofacial Surgery ปี 2026 รวบรวม 9 การศึกษา ผลรวมพบว่ากลุ่มที่ใช้ PRF มีการสูญเสียความสูงและความกว้างของสันกระดูกมากกว่ากลุ่มที่ใช้วัสดุปลูกกระดูกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ [1]

ผลนี้ช่วยประกอบการพิจารณาเลือกวัสดุเมื่อเป้าหมายคือการรักษามิติของสันกระดูก แต่ไม่ได้หมายความว่าผู้ที่ถอนฟันทุกคนต้องเติมกระดูก หรือสามารถกำหนดวิธีรักษาจากข้อมูลทั่วไปได้ทันที

สิ่งที่ควรถามก่อนถอนฟัน

แจ้งทันตแพทย์ว่าคุณต้องการใส่ฟันทดแทนแบบใด และตั้งใจเริ่มรักษาช่วงไหน จากนั้นสอบถามว่าควรดูแลเบ้าฟันหลังถอนอย่างไร มีทางเลือกอะไรบ้าง แต่ละทางเลือกมีค่าใช้จ่ายและระยะเวลารักษาอย่างไร รวมถึงต้องกลับมาติดตามเมื่อใด

หากถอนฟันไปแล้ว ก็สามารถเข้ารับการตรวจเพื่อวางแผนขั้นต่อไปได้ โดยแจ้งตำแหน่งฟันและเวลาที่ถอน เพื่อให้ทันตแพทย์ประเมินข้อมูลที่จำเป็นเพิ่มเติม

จากงานวิจัยสู่การพูดคุยเรื่องแผนรักษา

ศ.ทพ.ดร.อาทิพันธุ์ พิมพ์ขาวขำ เป็นหนึ่งในผู้ร่วมวิจัยเรื่องนี้ สำหรับคนไข้ ประโยชน์ของการอ่านงานวิจัยคือการมีข้อมูลสำหรับตั้งคำถามและร่วมพิจารณาแผนรักษากับทันตแพทย์ โดยยังต้องอาศัยการตรวจจริงและการประเมินเป็นรายบุคคล

หากคุณกำลังวางแผนถอนฟันและทำรากฟันเทียม สามารถติดต่อ Dentopia เพื่อนัดประเมินและพูดคุยเรื่องแผนรักษาได้ที่ ติดต่อเรา

รู้จักอาจารย์เพิ่มเติม: ศ.ทพ.ดร. อาทิพันธุ์ พิมพ์ขาวขำ | ข้อมูลการรักษารากฟันเทียม: รากฟันเทียม